Uniek in absurditeit
22-07-2011
Waar de Noren de natuur als uitgangspunt nemen in de landschapsverdeling, zo kiezen de Nederlanders voor bestuurlijke opsplitsing. Verdeel en heers is de algehele tendens, met twaalf provincies en maar liefst vierhonderd gemeentes als resultaat. Het gevolg; een traag ambtelijk apparaat, bureaucratie en instanties die onnodig in leven worden gehouden. Nederland is daarmee uniek in zijn absurditeit. Het is effectiever om het voorbeeld van onze noorderburen te volgen en de natuur als vertrekpunt te nemen. Dus in plaats van een bestuurlijke opsplitsing, is het efficiënter om de grenzen van natuurgebieden te volgen. Hierdoor wordt niet alleen de kwaliteit van het gebied beter bewaakt, maar zal ook het cultuurbesef toenemen.
Bij de Noren zit de natuur diepgeworteld in hun cultuur. Daarbij vinden ze het niet interessant in welke gemeente of provincie het bepaalde natuurgebied ligt. Ze willen alleen het landschap ruiken, proeven en ondergaan. Ze leven samen met de natuur en proberen haar niet de domineren of cultiveren, zoals de Nederlanders dat doen. De Noorse architect Sverre Fehn verwoord op treffende wijze op welke manier Nederlanders met de natuur omgaan. Hij zegt dat wanneer iemand in dit land een huis wil bouwen, eerst alle bebossing wordt weggehaald om vervolgens een paar bomen neer te zetten. Een kunstmatige vorm van ‘natuur’. Dus de discussie of Meppel zich bij Overijssel moet aansluiten, is misschien de eerste stap om over een nieuwe indeling na te denken. Want waar het eigenlijk op neer komt is dat het niet uit maakt in welk gebied de stad wordt ingedeeld. De natuur bepaalt de kwaliteit van het land, en niet de onzichtbare grenzen van provincies of gemeenten. Schaf daarom gemeentes en provincies af en creëer kantonnen, zoals in Zwitserland, of regio’s, op basis van de bodemgesteldheid van een gebied. Op deze manier wordt de ruimtelijke kwaliteit beter behouden. Ook wordt hierdoor voorkomen dat een natuurgebied wordt ‘verscheurd’ over meerdere provincies. Dit bespaart in de eerste plaats geld, omdat waterschappen en staatsbosbeheren hun krachten kunnen bundelen. In de tweede plaats wordt hierdoor de cultuur bewaard en bevorderd, met als positief gevolg dat de aantrekkingskracht van dit land groeit. Want geen mens zal zich herinneren in welke gemeente een indrukwekkend stuk natuur lag. Alleen de ervaring van een werelds landschap zal hen bijblijven.
Arnoud Olie
Architect / Directeur
Bureau B+O Architecten B.V.
